Мәзір

Руханият

Өнер мен өмір тоғысқан, адам жаны мен ойының тереңіне үңілетін кеңістік.

Болат Ұзақов: «Қаллеки театры – менің өмірім» 13 мамыр, 2026

Болат Ұзақов: «Қаллеки театры – менің өмірім»

Қазақ театр өнерінде режиссер тағдыры көбіне сахнаның тасасында қалып жатады. Көрермен спектакльді көреді, актерді таниды, кейіпкерді есте сақтайды. Б...

«Екінші жоспар», ішкі монолог және пайым: М.О. Кнебельдің ойлау мектебі 9 мамыр, 2026

«Екінші жоспар», ішкі монолог және пайым: М.О. Кнебельдің ойлау мектебі

Театр теориясында «екінші жоспар», «ішкі монолог» және «пайым» ұғымдары актер мен режиссердің сахналық ойлау мәдениетін қалыптастыратын маңызды катего...

РАСА ТЕОРИЯСЫ – көрермен жүрегіндегі дәм 9 мамыр, 2026

РАСА ТЕОРИЯСЫ – көрермен жүрегіндегі дәм

Неге бір спектакль аяқталған соң ішіміз босап қалады? Неге кей қойылым жүрекке тыныштық сыйласа, енді бірі мазасыздық қалдырады? Бұл жазбада үнді эсте...

«Mortal Kombat II»: фильмге толық анализ 9 мамыр, 2026

«Mortal Kombat II»: фильмге толық анализ

 Mortal Kombat II — режиссер Simon McQuoid түсірген франшизаның жалғасы.Бұл жолы фильм алғашқы бөлімнің басты сынын ескеріп, жанкүйерлер қалаған дүние...

ЮНГ АРХЕТИПТЕРІ – сахнадағы ұжымдық бейсананың тілі 8 мамыр, 2026

ЮНГ АРХЕТИПТЕРІ – сахнадағы ұжымдық бейсананың тілі

Театр кейіпкерлері неге бізге таныс болып көрінеді? Неліктен кейбір образдар ғасырлар өтсе де адам жанына әсер етуді тоқтатпайды? Бұл жазбада театр өн...

Пьеса мен рөлді талдау: сахналық ойлаудың терең табиғаты 8 мамыр, 2026

Пьеса мен рөлді талдау: сахналық ойлаудың терең табиғаты

Театр өнеріндегі пьеса мен рөлді талдау актер мен режиссер үшін шығармашылықтың ең күрделі әрі маңызды кезеңдерінің бірі. М.О. Кнебель, В.Э. Мейерхоль...

ПИТТА – сахнаның ішкі оты 8 мамыр, 2026

ПИТТА – сахнаның ішкі оты

Питта – өзгеріс пен энергияның символы. Бұл жазбада театрдағы эмоциялық температура, актердің ішкі жалыны мен сахналық қақтығыстың табиғаты Питта ұғым...

Сахна – менің өмірім: Айман Аймағамбет 6 мамыр, 2026

Сахна – менің өмірім: Айман Аймағамбет

Қалибек Қуанышбаев атындағы Қазақ ұлттық музыкалық драма театрының 35 жылдығына арналған арнайы айдардың кейіпкері — актриса, Қазақстанның еңбек сіңір...

«Өнер ме, әлде ойын-сауық па? Әлібек Өмірбекұлы қазақ театры туралы» 6 мамыр, 2026

«Өнер ме, әлде ойын-сауық па? Әлібек Өмірбекұлы қазақ театры туралы»

Режиссер Әлібек Өмірбекұлы қазіргі қазақ драматургиясының әлсіздігі, театрдағы білім беру жүйесінің кемшілігі, жас мамандардың мүмкіндігі, көрермен тә...

Hayao Miyazaki: қиял, табиғат және адам жанының анимациялық әлемі 4 мамыр, 2026

Hayao Miyazaki: қиял, табиғат және адам жанының анимациялық әлемі

Hayao Miyazaki шығармашылығындағы экология, балалық сана, соғысқа қарсылық және қиял эстетикасы. Анимация тіліндегі философиялық ой мен визуалды симво...

Қаллеки театрының бастау бұлағы: 1989 жылғы тарихи хат 4 мамыр, 2026

Қаллеки театрының бастау бұлағы: 1989 жылғы тарихи хат

1989 жылы Целиноградтағы С.Сейфуллин атындағы институт ұстаздары мен студенттері қазақ театрының қажеттігін көтеріп, «Қазақ тілі» қоғамына тарихи хат...

ВАТА – сахнаның көзге көрінбес қозғалыс күші 4 мамыр, 2026

ВАТА – сахнаның көзге көрінбес қозғалыс күші

Бұл жазбада Вата ұғымы арқылы театр табиғатының ішкі динамикасы ашылады. Актердің демі, сахналық қозғалыс пен көрерменмен байланыс – барлығы көзге көр...

14-ші вагон (Әңгіме) 4 мамыр, 2026

14-ші вагон (Әңгіме)

«Сен жеңдім деп отырсың ба? Сен де жеңілесің. Әкеңнің күйін кешесің!»

Вата мен Питта – сахнаның көрінбейтін энергиясы 2 мамыр, 2026

Вата мен Питта – сахнаның көрінбейтін энергиясы

Театр – тек көрінетін әрекет емес, көрінбейтін энергиялардың тоғысы. Бұл жазбада ежелгі Вата мен Питта ұғымдары арқылы сахналық процестің ішкі табиғат...

Мені ұятқа қалдырма ел алдында,–
Жүрегімнен шыққан сөз – алғашқы сөз! 2 мамыр, 2026

Мені ұятқа қалдырма ел алдында,– Жүрегімнен шыққан сөз – алғашқы сөз!

Анда-санда құлақ сап жүр дегейсің Жүрегінде жоғалмай қалған үнге.

ОН БЕСІНШІ СӨЗ 1 мамыр, 2026

ОН БЕСІНШІ СӨЗ

Мирас Әбіл

Шабыт емес — шыдам: пьеса мен роман жазудың нон-стоп әдісі 1 мамыр, 2026

Шабыт емес — шыдам: пьеса мен роман жазудың нон-стоп әдісі

Жазу процесіндегі ең қиын кезең — шабыттың жоғалуы емес, қиналған сәтте орныңнан тұрып кету. Бұл материалда драматургия мен прозада қолданылатын нон-с...

Сахнадағы шындық: әдеби шығарманы театр тіліне айналдыру өнері 1 мамыр, 2026

Сахнадағы шындық: әдеби шығарманы театр тіліне айналдыру өнері

Әдеби шығарманы сахнаға бейімдеу — тек мәтінді қысқарту емес, ол жаңа көркем тіл жасау процесі. Бұл мақалада инсценировка жасаудың негізгі қағидалары,...

Драматургияның өзегі: кейіпкердің үш күйі мен конфликт табиғаты 1 мамыр, 2026

Драматургияның өзегі: кейіпкердің үш күйі мен конфликт табиғаты

Кез келген пьеса, роман немесе спектакль ең алдымен кейіпкердің ішкі өзгерісіне құрылады. Бұл мәтінде драматургияның негізгі заңдылықтары — үшактілі қ...

Аристотельдің үш актілі құрылымы: драматургияның мәңгілік формуласы 30 сәуір, 2026

Аристотельдің үш актілі құрылымы: драматургияның мәңгілік формуласы

Үш актілі құрылым — театр мен кино драматургиясының ең көне әрі ең тиімді модельдерінің бірі. Оның негізін ежелгі грек философы Аристотель өзінің «Поэ...

«Жоқ дүниені іздеу»: Өнердегі жаңа форма туралы ой 30 сәуір, 2026

«Жоқ дүниені іздеу»: Өнердегі жаңа форма туралы ой

Өнер мен кәсіптің басты мақсаты — дайын дүниені қайталау емес, бұрын болмаған форманы табу. Шығармашылықтағы ізденіс, ерекше ойлау және “жоқ дүниені ж...

Жазушы не үшін жазады? Ұлы шығармалардың тууындағы парадокс 30 сәуір, 2026

Жазушы не үшін жазады? Ұлы шығармалардың тууындағы парадокс

Көпшілік жазушылар шабытпен жазады деп ойлайды. Алайда әлем әдебиетінің тарихына қарасақ, көптеген ұлы шығармалар қажеттіліктен, мәжбүрліктен немесе т...

Сахна маған бәрін берді: Нұрлан Жұманиязов 30 сәуір, 2026

Сахна маған бәрін берді: Нұрлан Жұманиязов

Қалибек Қуанышбаев атындағы Қазақ ұлттық музыкалық драма театрының 35 жылдығына арналған арнайы айдардың кезекті кейіпкері — режиссер, Қазақстанның ең...

Еркіндік коридоры 27 сәуір, 2026

Еркіндік коридоры

Актердің «еркіндік коридоры» және пьесадағы өмір логикасы.

Өз дәуіріне сыймаған ақын 27 сәуір, 2026

Өз дәуіріне сыймаған ақын

Жатыр дала аяқталмай, басталмай,  Ұлылығы – Данте жазған дастандай.  Жылылығы – кәрі ананы аяудай,  Сұлулығы – Репин жаққан бояудай. Жұмекен Нәж...

ОН ТӨРТІНШІ СӨЗ 27 сәуір, 2026

ОН ТӨРТІНШІ СӨЗ

Мирас Әбіл

Әкім Таразидың Қалихан Ысқаққа жазған әйгілі хаты 24 сәуір, 2026

Әкім Таразидың Қалихан Ысқаққа жазған әйгілі хаты

Қазақ әдебиетінде достықтың да, сөз өнерінің де өзіне ғана тән биік мәдениеті болған. Соның бір жарқын мысалы — 2025 жылы өмірден өткен көрнекті жазуш...

Карло Гоцци Мирас Әбілдің аудармасында: L’amore delle tre melarance прологынан үзінді 24 сәуір, 2026

Карло Гоцци Мирас Әбілдің аудармасында: L’amore delle tre melarance прологынан үзінді

Бұл аударманы Мирас Әбіл 2025 жылы Ақтөбе театрында «Турандот» спектаклін сахналап жатқан режиссер Әлібек Өмірбекұлының ұсынысымен арнайы тәржімалады....

“Кедей театр” деген не? 24 сәуір, 2026

“Кедей театр” деген не?

Ежи Гротовский театры — ХХ ғасырдағы ең терең, ең “тазаланған” театр бағыттарының бірі. Оны көбіне “кедей театр” (Poor Theatre) деп атайды.

Оқшаулану эффектісі деген не? 24 сәуір, 2026

Оқшаулану эффектісі деген не?

Оқшаулану эффектісі (немесе Verfremdungseffekt) — бұл Бертольт Брехт енгізген театрлық тәсіл. Оның мақсаты — көрерменді оқиғаға «жұтып жібермей», кері...

ОН ҮШІНШІ СӨЗ 24 сәуір, 2026

ОН ҮШІНШІ СӨЗ

Мирас Әбіл