Өзіңді жоғалтып алғандай сезінгенде
Кейде адам өзін бұрынғыдай сезінбей қалады: ештеңе қызық емес, эмоциялар бәсең, ішкі тыныштық бос кеңістікке айналады. Бұл – әлсіздік емес, жүйкенің ұзақ стресс пен шаршаудан қорғану тәсілі болуы мүмкін.
Кейде ең ауыр нәрсе – ауырсынудың өзі емес. Өзіңнің ішіңдегі адамды танымай қалу. Бәрі орнында сияқты: сол тіршілік, сол адамдар, сол күндер. Бірақ ішіңде бір нәрсе өшіп қалғандай. Бұрын қызығушылық бар еді. Қалау бар еді. Жоспарлар, реакциялар, сезімдер болатын. Ал қазір «Мен не қалаймын?» деген қарапайым сұрақтың өзі бос бөлмеге айтылғандай естіледі. Сосын адам қорқа бастайды. «Мүмкін мен енді осылай қалып қоямын ба?» деген ой келеді. Бірақ бұл – болашақтың үкімі емес. Бұл – шаршаған жүйкенің дауысы. Ұзақ стресс, күйзеліс, жоғалту немесе эмоционалдық қажу кезінде адам психикасы өзін қорғау үшін сезімдердің дыбысын бәсеңдетуі мүмкін. Сол кезде өмірден алыстап кеткендей сезінесің. Шын мәнінде сен жоғалып кеткен жоқсың. Тек ішкі сигналдарың бұрынғыдай қатты шықпай тұр. Мұндай кезде өзіңді «тез арада тауып алу» міндет емес. Кейде бұл қысымды одан сайын күшейтеді. Маңыздысы – өзіңмен байланысты ақырындап қалпына келтіру. Үлкен шешімдер арқылы емес. Өзіңді күштеп өзгерту арқылы емес. Бір күнде қайтадан «толық адам» болуға тырысу арқылы емес. Кішкентай нәрселер арқылы. Қазір денең не сезіп тұр? Қай жерде кернеу бар? Дем еркін шығып тұр ма? Қазір не аздап болса да жеңілдік береді? Жүйке жүйесі шаршағанда, «Мен не қалаймын?» деген сұраққа жауап беру қиын. Бірақ көбіне ол: «Қазір маған не сәл жеңілірек?» деген сұраққа жауап бере алады. Міне, қайту осы жерден басталады. Кейде адам өзіне бірден емес, баяу оралады. Ұзақ қыстан кейін үйге жылу қайтқандай: әуелі бір бөлме жылиды, сосын екіншісі, сосын бір күні күртені шешіп, терең дем алып, қайтадан өз өміріңнің ішінде өмір сүре бастайсың. Егер бұл күй апталар бойы созылып, ештеңеге қызығушылық жоғалса, ұйқы мен тәбет бұзылса, қарапайым тірліктердің өзі ауырлап кетсе немесе үмітсіздік күшейсе – маман көмегіне жүгінген дұрыс. Бұл «сенде бірнәрсе дұрыс емес» деген сөз емес. Кейде адамға жай ғана сырттан тірек қажет болады. Сен өзіңе бір сәтте оралуға міндетті емессің. Кейде ең маңыздысы – өзіңмен қалған әлсіз байланысты үзіп алмау. Ақырын. Күштемей. Өзіңді жазғырмай. Себебі қалпына келу – әрдайым тез болатын процесс емес.