Руханият

«Жоқ дүниені іздеу»: Өнердегі жаңа форма туралы ой

Өнер мен кәсіптің басты мақсаты — дайын дүниені қайталау емес, бұрын болмаған форманы табу. Шығармашылықтағы ізденіс, ерекше ойлау және “жоқ дүниені жасау” философиясы.

Өнердегі ең үлкен қателік — біреуге ұқсауға тырысу.
Ал ең үлкен жеңіс — өзіңнің тіліңді, өз формаңды табу.

Нағыз шығармашылық адам өмір бойы ізденеді. Ол дайын үлгілердің ішінде қалып қоймайды. Керісінше, әлі ешкім ойлап таппаған тәсілді, бұрын қолданылмаған шешімді іздейді. Өнердің дамуы да дәл осы батылдықтан басталады.

«Жоқ дүниені іздеу» дегеніміз — шын мәнінде, жаңаша ойлау. Бұл тек техника немесе құрал туралы емес. Бұл — адамның дүниеге басқаша қарауы, өзгелер байқамаған нәрсені сезінуі.

Өнерде бәрі бұрыннан бар сияқты көрінеді. Бірақ әр буын сол дүниені қайтадан жаңаша айтуы керек. Егер суретші, режиссер, актер немесе музыкант тек қалыптасқан жолмен жүрсе — өнер тоқтайды. Ал жаңа форма іздеген адам көрерменге жаңа сезім сыйлайды.

Кейде ең ерекше дүние алғашында түсініксіз болып көрінеді. Себебі адамдар үйренген нәрседен алыстағы дүниені қабылдауға бірден дайын болмайды. Бірақ уақыт өте келе дәл сол тосын идеялар өнердің жаңа бағытына айналады.

Сондықтан шығармашылықтағы басты мақсат — қайталау емес, іздеу.
Басқалар жасамаған дүниені жасау.
Әлі жоқ форманы табу.
Өзіңнің даусыңды естірту.

Өнердің шынайы құндылығы да осында.